Stanford merkezli yeni bir araştırma, yapay zekanın ücret eşitsizliğini azaltacağını ve kazançları ciddi biçimde artıracağını öne sürüyor. Ancak güncel gelişmeler tam tersini işaret ediyor. Neler olduğuna gelin daha yakından bakalım…
Stanford Üniversitesi’nden iki ekonomistin hazırladığı çalışma, yapay zekanın iş gücü piyasasını sanıldığından farklı bir yöne taşıyabileceğini savunuyor. Araştırmacılara göre AI araçları işleri sadece otomatik hale getirmekle kalmıyor. Aynı zamanda karmaşık işleri de kolaylıkla yapmanın yollarını sunuyor.
Çalışma üç başlık altında ele alınmış. Başlıklar şu şekilde; insanı destekleyen sistemler, tamamen üstlenen görevler ve ‘basitleştirme’ olarak tanımlanan yeni bir etki alanı. Asıl farkı oluşturan unsur da sonuncusu. Yapay zekanın, üst düzey beceri isteyen işleri daha erişilebilir hale getirdiği belirtiliyor. Bu durum ücretleri aşağıdan değil, tam tersi yukarıdan sıkıştırıyor. Ortalama kazançlarda yüzde 21’lik artış öngörülüyor. Çalışanların büyük bölümü için refah artışı, kalıcı ve yüksek oranlı gelirden söz ediliyor.
Yapılan analiz kulağa harika gelse de, herkes tarafından ikna edici bulunmuş değil. Beyaz Saray’ın yapay zeka politikalarından sorumlu ismi David Sacks bulguların ‘bugüne kadar anlatılan hikâyeyle uyuşmadığını’ söyledi. Sahadaki veriler de Sacks’ı doğruluyor. Uzmanlara göre de kağıt üzerindeki senaryo ile bugünün gerçekleri arasında ciddi bir mesafe var. İş ilanları sert biçimde azalıyor. Beyaz yaka giriş seviyesi pozisyonlar neredeyse dondu. Şirketlerde ayrılan çalışanların yerini AI ajanları alıyor.
Stanford ekibi de aslında çelişkinin farkında. Çünkü çalışma bugünü değil, uzun vadede tüm uyum süreçleri tamamlandığında ortaya çıkacak dengeyi modelliyor. Araştırmaya göre şu anda yapay zekanın öngörülen etkilerinin küçük kısmı hissediliyor. Kısa vadede kazancın sermayeye, yükün ise emeğe binmesi yeni bir durum değil. Bu geçiş süreci ne kadar sürecek ve sadeleşen işler gerçekten daha geniş bir kesim için kalıcı fırsatlara dönüşecek mi? Yanıt şimdilik belirsiz.
